4 كسب الحكمة اجمال النّطق و استعمال الرّفق بدست آوردن حكمت و كمال كمى گفتار و به كار بردن نرمى است . 5 كلام العاقل قوت و جواب الجاهل سكوت خردمند سخنش قوت دل و پاسخ نادان خاموشى است . 6 كرور اللّيل و النّهار مكمن الأفات و دواعى الشّتات : گردش روز و شب كمينگاه آفتها و خواننده پريشانيها است . 7 كيفيّة الفعل يدلّ على حسن العقل فاحسن له الاختبار و اكثر عليه الاستظهار : كم و كيف كردار هر كس نشانهء بر حسن عقلش مىباشد پس نيكو بيازماى آن گاه اعتماد بر وى را بسيار كن . 8 كسب العقل الاعتبار و الاستظهار و كسب الجهل الغفلة و الاغترار : حاصل كار عقل عبرت گرفتن و پشتيبان جستن ( در گرفتاريها ) است و نتيجهء كار جهل بيخبرى و فريب خوردن است . 9 كانّ المعنىّ سواها و كانّ الحظّ فى احراز دنياه ( اين بشر را چه افتاده است كه اين قدر به احكام الهى بى اعتنا است ) تو گوئى غير او قصد شده است و بدان ماند كه فقط حظّ او در بدست آوردن دنيايش باشد . 10 كفر النّعمة مزيلها و شكرها مستديمها كفران نعمت زايل كنندهء نعمت و شكر نعمت او را ادامه دهنده است . 11 كرور الأيّام احلام و لذّاتها الام و مواهبها فناء و اسقام : گردشهاى روزگار خوابها ( ى پوچ و لذّاتش دردها و بخشودهايش نابوديها و خستگيها است . 12 كمال العلم الحلم و كمال الحلم كثرة الاحتمال و الكظم : كامل كردن علم بداشتن حلم است و كامل كردن حلم و بردبارى تجمّل كردن بسيار و بر داشتن بار از دوش مردم و فرو خوردن خشم است 13 كمال الحزم استصلاح الأضداد و مداجاة الأعداء : تكميل كردن دور انديشى سر و سامان دادن به كار مخالفين و نرمى و مدارا كردن با دشمنان است ( مداجاة بمعنى مدارا و پنهان داشتن دشمنيهاست المنجد ) 14 كم دنف نجى و صحيح هوى : بسا بيمارى كه شفا يافت و بسا تندرستى كه در افتاد . 15 كلام الرّجل ميزان عقله : سخن مرد ميزان سنجش عقل او است . 16 كمال المرء عقله و قيمته فضله : تماميّت